Edige Bu destanda XIII yüzyılda Hazar denizi kıyısında kurulan Altınordu Hanlığının XV. yüzyılda Timurlular tarafından yıkılışı anlatılmaktadır. Destanın adı, Altınordu Hanı ve bu destanın kahramanı Edige Mirza Bahadır’a atfen verilmiştir. Edige Mirza Bahadır’ın devletini ayakta
XX. NOGAY DESTANLARI 1. Ayslı Ulu Ahmet.2. Bozyiğit.3. Edige.4. Erkusep Batır.5. Er Kosay Batır.6. Er Targul.7. Kambar Batır.8. Koblandı Batır.9. Kozu Körpüş em Bayan Sılu.10. Körogul.11. Mamay Destanı.12. Manaşa Destanı.13. Manaşı Ulı Töyakbay.14. Şora Batır.15.
Cuvura cuvura SaydabayBalak bavun üzülgenAdüvlegen Üryane’nKonak ka barıp süzülgen Üryanem kaşkan keşesıCavun mu edı karmı edıÜryanedın basındaAl perece barmı edı Üryanem kaşkan keşesıCavun cavgan sebelepSeper saga ne bolduCas cengendı töbelep Şıgaraktan atlap tüstülerKapıdan alıp şıktılarKarıp
SÜYEMENRaşit Aşki Özkırım Canık betli, az mıyık,Közcükleri bek kımık,Manlayı ken, hem çıkık,Tatarnı bek süyemen. Ergenekonda bolgan,Altın Ordu’dan kalgan,Çiğitlikmen atalğan,Tatarlığım süyemen. Doğudan atka mingen,Güçmen zorluknu yengen,Cavnı cürekten etken,Öz tatarnı süyemen. Boran bolup sel olğan,Alplerde arslan urğan,Acunda
(Çınlar – Şınlar)Kırım ve Nogay Türklerinin söyledikleri şınlar lirik özellikten daha çok karşılıklı konuşma,şarsı söyleyerek konuşma özelliğini taşırlar.Umumiyetle iki delikanlı iki kız karşısına çıkarak şın söylerler (şınnarlar). Köylerde (bilhassa) eskiden düğünlerde kızlar ve caşlar (delikanlılar)bir
Noğayım Ketti yıllar,tömen akkanAk Koban day aktarılıpAna Edil dey molpayıp.Yarık Yayık tay yayılıp… Tavlar,taslar,keng şöllerDöngül-döngül kök köllerDört yağası kiyuvlıDerya,dengiz,alem maytak Noğaylı Altın Orda Elem eding,yok boldıngSom yürekli batir eding,kart boldıngArğımaktı saylap mingenAruvlerdi sermep alğan Han-biylerin
Kartman Caş Bir caş selam berip bir kartnın katından geşe:-Selammalekim kartım, diy.Kart:-Alekim selam cümle alemnin gülü, dep cevap bere.Keşikmiy caş nişanlana. O kartnı bir taa rastlay:-Selammalekim kartım, diy.Kart ayta:-Alekim selam bir kişinin gülü, diy.Caş soray:-Neşün
TAPMACALARDağda dalaman (canavar)suwda suliman (balık)köpük kuskan taş (sabun)toprakta pişken aş (kavun)(Gönderen:Erdal Bozkurt) Bir tapmaca aytayımTabınız kızlar.Ayagından suv işerBaşından kozlar. Onday derler ne derlerBunday derler.Manasını aytayımBUVDAY derler.Gülzade Kaçamak’tan bir tapmaca(Gönderen:Selami Kaçamak)1-Ak sagındım açıldı,İçinden nurlar saçıldı. 2-Akabere-içbitmiyKete
Şalmarcı on beş-yirmi hane. Sadece iki-üç hane fakirdi. Köyden çok büyük bir çiftliği andırırdı. Merası bol, tarlası boldu. Bir tane yavur yoktu hiç, hepsi Tatardı. 500 koyunumuz, 10 tane sığırımız vardı. Büyük yuvarlak yuvarlak kaşkavallar
Nogay Türkçesi ve EdebiyatıNogaylar Kuzey Kafkasya’da yaşayan Türk halklarından biridir. Ancak yaşadıkları alanlar oldukça dağınıktır. Nogay Türklerinin yaşadıkları yerler; Rusya Federasyonu’na bağlı Karaçay Çerkez Cumhuriyeti, Stavropol ve Dağıstan’dır. Ayrıca Romanya, Kırım ve Türkiye’de de Nogay