4 Nisan, 2025
0 Comments
1 category
| ŞEMSİYE Yazıñ soñki künleri edi. Ava çırayını sıtıp başladı. “Çoq bekletmeden, yağmur da yağıp başlaycaq, – dep raatsızlandı qartbaba. – Barem, torunım Dilãraçıqqa bir şemsiye bağışlayım”. Qartbaba bir qaç künden soñ Dilãrağa şemsiye ketirdi. Qızçıq pek quvandı: – Sağ oluñız, qartbaba, – dedi ve şemsiyeni qartbabasınıñ qolundan alıp, aylandırıp baqtı. Şemsiyeniñ üstündeki qırmızı, sarı, yeşil, mavı, gülgüli renkli yolaqlarnı pek begendi. Bu yolaqlar kök quşağını añdıra ediler. Dilãra şu künden başlap, küzniñ kelüvini sabırsızlıqnen bekledi. Er kün saba, yuqudan turar-turmaz pencereden kökke baqa ve: “Küz tezce kelse de, yağmur yağa qoysa da”, – dep aşıqa edi. Niayet, ortalıq qaranlıqlandı, avanı bulut sardı, iri-iri yağmur tamçıları yüşip başladılar. Dilãranıñ dostları şemsiyeni begendiler: “Qartbabañ saña ne de dülber şemsiye alğan”, – dediler. Dilãra şem-siyeni qızğanmadı, körmek istegenlerge berdi. Talebeler şemsiyeni açıp, nevbetnen onıñ astında yürdiler. Küzniñ ilk yağmurı olarnı şeñlendirdi. Ertesi künü el esmege başladı. El ketken sayın küçlendi. Kök yüzündeki bulutlarnı darqattı, yağmur toqtadı. Er yüzüne küz küneşiniñ hoş nurları saçıldı. Dilãra çantasınen beraber şemsiyeni de alıp, mektepke azırlandı. Onı körgen qartbabası: – Şemsiyeni evde qaldırıp ket, qızım, bugün ava açıq, – dedi. – Alayım da, qartbaba! Belki yağmur yağar, salanırım, – dedi Dilãra. Qartbaba, torunı şemsiyeni pek begengeni de, yağmurnı sabırsılıqnen beklegeni de bile edi. O sebepten Dilãranı ıncıtacağı kelmedi: – Şemsiyeni yağmur yağğanda aç, yağmağanda açma, yel alıp keter, – dep tenbiledi. Dilãra yolğa çıqqan soñ, qartbabasınıñ ogüni unuttı, avesnen şemsiyeni açtı. Yel şemsiyeni de sol tarafqa, de sağ tarafğa, de töpege çekkeley başladı. Qızçıq onı qaviy tutsada başetip olamadı. Yel söz diñlemegen qızçıqnı cezalamaq istegen kibi, şemsiyeni uçurıp alıp ketti. Şemsiye yüksek terekniñ pıtağına ilişti. Dilãra şemsiyeni alacaq olıp çoq çekişti, amma eli etmedi. Soñ nasıldır tola parçası tapıp, ayaqları astına qoydı ve zar-zornen şemsiyeniñ sapından tutıp, muqaytlıqnen aşağı çekti. Pıtaqlar mayıştılar, amma şemsiyeni yibermediler. Sabırı bitken Dilãra, ahır-soñu,şemsiyeni bar quvetinen çekti, o aşağı tüşti, lãkin yırtılğan ve sınğan edi. Dilãra pek kirlendi. Küzni nasıl eyecannen beklegen edi, baq şimdi şemsiyesiz qaldı, bu alnı qartbabası bilse ne deycek? Dilãra tüşüne-tüşüne şemsiyeni buklep, çantasına qoydı. Mektepten qaytqan soñ, şemsiyeniñ qırılğanını qartbabasına kostermedi, saqladı. Qızçıq şemsiyeniò qırılğanını qartbabasına duydurmaq istemey edi. Aradan bir qaç kün daa keçti. Bir defa Dilãra derste otura edi. Ava kene bunarlandı. Baş üstünde tekrar bulutlar peyda oldılar. Qızçıq tosat-tosat penceredentışqa baqtı. Bulutlarnı körgeninen eyecanğa keldi. “Bare, yağmur yağmasa edi! Yağmur yağmasa edi!” – dep acizlendi. Dersten çıqqanda siyrek-sepelek tüşmekte olğan tamçılar, birazdan soñ küçlü yağmur olıp, şuvuldan yağmağa başladılar. Dilãra evge tezce kelmek içün çaptı, lãkin etiştirip olamadı. Yarı yolda ekende üstü-başı şır-suv oldı. Qızçıq ep-bir sılandım degen tüşünce ile adımlarını yavaşlattı. Evge yaqın qalğanda qartbabası Dilãranıñ şemsiyesiz keleyatqanını esledi. Onı qarşılap yolğa çıqtı. Dilãra qartbabasınıò elinde-ki iri, qara şemsiyeniñ astına soquldı. Qızçıqnıñ közlerinden yaşlar iyip çıqtılar. Dilãra qartbabasınıñ sözüni diñlemegeni içün peşman ete edi. |
Bala İkâyelerinin İcatkârı : Naciye AMETOVAAyşegül SÜYEN Naciye Ametova 1959 senesi sürgünlikte yani Özbekistan Cumhuriyetiniñ Sırdarya vilayetin-deki �Uzbekistan� kolhozında Refat ve Zevriye Ametovlarnıñ çoq balalı qorantasında dünyağa qeldi. Onıñ iki aptesi, bir ağası ve eki oğlan qar-deşi bardı. Olarnıñ epsi aliy malumatğa sahip ediler. Naciye Hanım 1976 senesi Telman adına 19 sanlı umum tasil mektepni bitirdi. 1977 1982 seneleri Nizamiy adına Taşkent pedegoji ensti-tüsünün Rus ve Qırımtatar dili fakültelerinde oqudı. Bunıñnen beraber �Lenin Bayrağı� mu-arriyetinde açılğan �Koy ve şeer gazeteciliği universitesi� aqşamlıq kursını bitirdi. Enstitüyü bitirgen soñ onı, çalışmaq içün �Lenin Bayrağı� gazetesine yolladılar. Birinci senesi mektüpler bolüginde esapçı soñra sanat ve sovet qurucu-luğı bolüklerinde muhbir olarak çalıştı. 1989 senesi �Yıldız� jurnalına keçirildi. O, 1992 senesine yani Qırımğa koçürilgenge qa-dar anda uyken muarrir olıp çalıştı. 1995 senesi Qırımtatar muzıkalı drama teatrosunda Qırım-tatar tilinde ders berdi. Bunıñnen beraber Qırım-tatar radiosu balalar içün eşittirüvler program-masında ikâyelerinen sıq-sıq çıkışta bulındı. 1996 senesiniñ ekinci yarısında itibaren ise �Qırım� serbest içtimaiy siyasiy gazetesinde sanat ve medeniyet bolüginde çalışa. Sanat, medeniyet, maarif alanında edebiyatı aydınla-tan tercimeler yapmakta, balalar içün ikâya ve şiirler yazmakta, 2004 senesinden beri “Çoq-raq” balalar sahifesini çıkarmaktadır. Birinci şiiri �Balqurtçıq� 1975 senesi �Lenin Bayrağı� gazetesinde derc olunğan edi. Ondan soñra balalar içün yazğan şiirleri ve ikâyeleri �Lenin Bayrağı� gazetesinde derc olındı. Neti-cede Naciye 1976 senesi otkerilgen “Özbekis-tan cumhuriyet yaş icatkârlarnıñ seminar muşaveresi� ne katıldı. 1982 senesi Taşkent’teki edebiyat ve sanat neşriyatında muelliflikte �Qarılğaçlar� şiirler çı-yıntığı çıqtı. 2000 senesi �Dağda Bayram� ikâ-yeler ve masallar kitabı derc olındı. Masallar ve ikâyelerinde balalarğa buyuklerğe urmet, emek-severlik, dostluq kibi hususiyetlerni aşlamağa ziyade diqqat ete. Qırımğa koçüp kelgen soñ onıñ ikâyeleri �Qırım�, �Suvdaq sesi�, “Kırıms-kaya svetitse� gazetelerinde ve �Yıldız� mec-mualarında sıq-sıq basıla. O, evli bir oğlu ve bir qızı bar. Naciye Ametova 2002 senesinde Uk-rayna Yazıcıları Milliy Birliğinin, 2004 senesinde de Ukrayna Gazeteciler Birliğinin azası olmuş-tur. Aşağıdaki satırlarda Naciye Ametova’nıñ “Şemsiye” isimli ikayesini siz degerli okuyıcıla-rımızın begenisine sunam KALGAY dergisinden alınmıştır |
Category: 2008